h Dolar 18,8187 % 0.07
h Euro 20,7183 % 0.07
h BIST100 %
a Öğle Vakti 13:23
İstanbul
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkâri
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • istanbul
  • izmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
a

Pandeminin etkileri bitmedi

Dünya Sağlık Örgütü Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus geçen çarşamba “pandeminin sonu göründü” açıklamasını yaptı ancak bilim dünyası pandemi bitme noktasına gelse de Covid’in yarattığı uzun dönem etkilerle uğraşıyor.

Hastalığı geçirdikten aylar sonra dahi yorgunluk, halsizlik, bilinç bulanıklığı, unutkanlık hatta çeşitli mental sorunlara dahi yol açabilen Covid enfeksiyonunun vücutta yarattığı uzun dönem etkiler için yen tedavi yolları aranıyor.

Dünyada şimdiye dek 612 milyon kişinin virüsle enfekte olduğu açıklansa da kayıtlara girmeyenlerle beraber bu sayının çok daha büyük boyutlarda olduğu düşünülüyor. Sadece ABDde çalışma çağındaki 18-5 yaş grubu 16 milyon insanın Covid sonrası uzamış etkiler nedeniyle sağlık sorunu yaşadığı kaydediliyor. Kan hastalıkları ve tedavileriyle ilgili gelişmelerin tartışıldığı ve 14-17 Eylül tarihleri arasında İstanbul’da gerçekleştirilen 17’nci Dünya Aferez Kongresi’ne 31 ülkeden yüzlerce uzman katıldı.

Kongredeki konuşmacılardan biri olan Barcelona Üniversite Hastanesi Hematoloji Bölümünden Prof. Dr. Miquel Lozano, ağır Covid hastalarındaki plazma değişimi tedavilerinin, uzamış Covid hastalarında da etkili olabileceğini kaydetti.

Prof. Dr. Miquel Lozano

“UZAMIŞ KOVİD ETKİSİ KİŞİDEN KİŞİYE FARKLI”

Son yıllarda birçok hastalıkta uygulanan terapötik plazma değişimi ile hasta kanı plazma ve diğer bileşenlerine ayrılıyor ve hastalık etkenlerinin yoğun olduğu plazma kısmının yerine, albümin gibi tedavi edici proteinler konarak hastanın kanının değiştirilmesi sağlanıyor.

Bu tedavi yönteminin Covid geçirdikten aylar sonra bile hala şikayetleri bitmeyen kimi hasta gruplarında etkili olabileceğini kaydeden Prof. Dr. Lorenzo şöyle konuştu:

“Dünyada 610 milyondan fazla insan Covid pandemisinden etkilendi. Bunlar resmi rakamlar. Bu sayının çok daha yüksek olduğu düşünülüyor. Bu insanların yüzde 5 ila 15’i, hastalık geçtikten aylar sonra bile Covid’in etkilerini taşıyor.

Buna Long Term Covid’ yani uzun dönem Covid etkileri diyoruz. Uzamış Kovidde, hastalığın semptomları kişiden kişiye değişiyor. Çok yorgun hissetmek, beyin sisi dediğimiz mental sorunlar, pıhtılaşma problemleri aşırı bağışıklık yanıtı gibi pek çok formu var.

Dolayısıyla uzun dönem Covid’de tek bir hastalık adı söyleyemiyoruz. Öncelikle bu hastalıkları tanımlamaya çalışıyoruz. Çünkü tedavi bulabilmek için sebeplerini de bulabilmemiz gerekiyor” dedi.

“ÜÇ MEKANİZMA BUNA YOL AÇIYOR”

Uzun Covid’i tetikleyen üç mekanizmanın göze çarptığını anlatan Prof. Dr. Lorenzo, şu bilgileri verdi:

“Bunlardan birincisi, hiper immün yanıt yani aşırı bağışıklık yanıtı. Bu da vücutta yüksek inflamasyona bağlı şikayetlere yol açıyor. İkincisi, hastalık geçmesine rağmen virüsün vücudun bir yerlerinde, kanda halen az da olsa gizli kalmış olması.

Diğer hipotez ise koagülan dediğimiz pıhtılaşma sorunlarına yol açması ve tromboz yani pıhtıya neden olması. Bu pıhtılar da beynin ince damarlarında minik tıkanıklıklara yol açarak mental etkilere neden olabiliyor.

Eğer biz, hastada hangi nedenin olduğunu iyi tanımlayabilirsek, en iyi tedaviye de öyle ulaşabiliriz. Bilim dünyasının şu an üzerinde tartıştığı konulardan birisi aferez tedavileri yani plazma değişimi ile hastanın kanını albümün proteini gibi tedavi edici çözeltilerle değiştiriyoruz.”

KLİNİK ÇALIŞMALAR SÜRÜYOR

Hastadaki mekanizmanın ne olduğuna göre tedaviler verilmesi gerektiğine de işaret eden Prof. Dr. Lorenzo sözlerini şöyle sürdürdü:

“Eğer pıhtılaşma sorunu varsa, kan sulandırıcı dediğimiz damar açıcı ilaçlar veriyoruz. Eğer hala Covid varlığını vücutta tespit ettiysek, ona göre plazma aferez dediğimiz plazmayı değiştirme işlemini yapabiliyoruz.

Ya da inflamasyon yani bağışıklık yanıtının yüksek olduğu bir durum varsa, o da bu inflamasyonu yani bağışıklığı baskılayacak tedavilere yöneliyoruz. TPE işlemini pandemi döneminde özellikle yoğun bakımda yatan ciddi Covid hastalarda devamlı kullandık ve ölüm oranlarını azalttığı da defalarca gösterildi.

Yani aslında bu yöntem, akut Covid enfeksiyonunda kullanılıyordu. Şimdi Covid’in uzun dönem etkilerinde de bunun faydası olabilir mi, bunun üzerine çalışmalar yürütülüyor. Kronik ya da uzun dönem Covid etkilerinde plazma değişiminin kanıtları henüz tam olarak yeterli değil.

Akut dönemde çok etkili olduğunu biliyoruz ama kronik dönemdeki sonuçlar henüz klinik çalışmalar kapsamında. Bizim merkezimizde de buna yönelik bir çalışma yürütülüyor ve uzun dönem Covid’den mustarip inflamasyon belirteçleri yüksek olan hastalar dahil edildi. Sonuçlar, bilimsel olarak da yayınlanacak”  (DHA)

 


YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.

Sıradaki haber:

SMA’lı Eda’ya 1,8 milyon dolarlık gen tedavisi uygulandı

HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.